اقتصاد شیراز

بررسی عملکرد دولت‌های اصلاح‌طلب در ایران نشان می‌دهد که مهم‌ترین دلیل ناکارآمدی آن‌ها را می‌توان در حوزه اقتصادی، چالش‌های سیاسی و رفتارهای درون‌گروهی جستجو کرد. در ادامه، مهم‌ترین دلایل و نمودهای این ناکارآمدی را به تفکیک مشاهده می‌کنید.

چالش‌های اقتصادی

• اتکا به مدل‌های اقتصادی واردات‌محور: تیم‌های اقتصادی دولت‌های اصلاح‌طلب عمدتاً بر واردات تمرکز داشتند و سیاست‌هایی در تقابل با اقتصاد مقاومتی و حمایت از تولید داخلی** اجرا کردند. این امر به کاهش تولید ملی، افزایش بیکاری و تضعیف قدرت خرید مردم منجر شد.

• سیاست‌های ارزی و ایجاد رانت: تخصیص ارز ترجیحی (مثلاً نرخ ۴۲۰۰ تومانی) به واردات به جای تولید، باعث ایجاد رانت و فساد شد و به بخش تولید آسیب زد.

• عدم کنترل بازار مسکن و اجاره: سیاست‌های نادرست در حوزه مسکن، افزایش شدید قیمت‌ها و اجاره‌بها را در پی داشت، به طوری که تهیه مسکن برای قشر متوسط و کم‌درآمد تقریباً غیرممکن شد.

بررسی سامان‌دهی اماکن گردشگری شیراز به عنوان یکی از کلیدی‌ترین مقاصد گردشگری ایران، نیازمند یک رویکرد جامع و دقیق است. در این راستا، موارد زیر می‌توانند به عنوان اجزای اصلی و دقیق‌تر در سامان‌دهی این بخش مورد توجه قرار گیرند:

1. **توسعه زیرساخت‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری**
- **حمل و نقل عمومی**:
- **افزایش رفاه مسافران**: توسعه سیستم حمل و نقل عمومی از جمله اتوبوس‌ها، متروها و تاکسی‌های اینترنتی با خدمات مناسب.
- **مسیرهای پیاده‌روی و دوچرخه‌سواری**: تبدیل برخی از مناطق تاریخی به مناطق پیاده‌رو و دوچرخه‌سواری برای کاهش ترافیک و افزایش راحتی گردشگران.
- **اقامتگاه‌ها**:
- **تنوع اقامتی**: ایجاد مختل فيوضاتی شامل هتل‌های لوکس، مهمان‌پذیرها، و اقامتگاه‌های بوم‌گردی به منظور پاسخ‌گویی به نیازهای متفاوت گردشگران.
- **استانداردسازی خدمات**: نظارت بر کیفیت خدمات ارائه‌شده به گردشگران و برگزاری دوره‌های آموزشی برای کارکنان.

به قلم: دکتر سیدوفا مشکوة

توسعه نیروی دریایی راهبردی جمهوری اسلامی ایران به عنوان یکی از محورهای اصلی سیاست‌های دفاعی و اقتصادی کشور، ابعاد مختلفی از تأثیرات اجتماعی، اقتصادی، و ژئوپلیتیکی را به همراه دارد. در اینجا، با نگاهی عمیق‌تر، تأثیرات این توسعه بر اقتصاد دریا محور ایران را بررسی می‌کنیم.

به قلم : دکتر سیدوفا مشکوة

بر اساس نتایج جستجو، اطلاعات کاملی در مورد بررسی دقیق پدافند غیرعامل در تمامی زیربخش‌های اقتصادی ایران در دسترس نیست. با این حال، می‌توان با استناد به اسناد موجود، چارچوب کلی، اهداف و برخی مصادیق اجرایی آن را در بخش‌های حیاتی توضیح داد.

۱. پدافند غیرعامل به مجموعه اقدامات غیرمسلحانه‌ای اطلاق می‌شود که موجب کاهش آسیب‌پذیری، افزایش تاب‌آوری و تداوم ارائه خدمات در بخش‌های مختلف اقتصادی در برابر تهدیدات می‌گردد.

۲. در بخش انرژی ایران، پدافند غیرعامل بر حفاظت از تاسیسات حیاتی شامل پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها، نیروگاه‌ها و شبکه‌های انتقال متمرکز شده است.

۳. استقرار سیستم‌های اعلام و اطفای حریق پیشرفته، ایجاد پوشش‌های استتار و اختفا برای تاسیسات حساس، و ساخت سازه‌های مقاوم در برابر انفجار از جمله اقدامات صورت گرفته در این بخش است.

۴. در بخش صنعت و معدن، نظام ایمنی مراکز صنعتی و شیمیایی با همکاری وزارت صنعت، معدن و تجارت ایجاد شده که بر کاهش خطرات ناشی از حوادث و حملات نظارت دارد.

۵. صنایع دفاعی کشور با اجرای طرح‌های استحکامات سازی، ایجاد مراکز پشتیبان و استقرار سیستم‌های پایش دائمی، گام‌های موثری در زمینه پدافند غیرعامل برداشته‌اند.

به قلم:دکترسیدوفا مشکوة

این تحلیل بر اساس مکانیسم‌های شناخته‌شده بازاریابی، روانشناسی مصرف‌کننده و اقتصاد دیجیتال بنا شده است.

تحلیل جامع اثر شبکه‌های مجازی بر مصرف کالاهای مصرفی

شبکه‌های مجازی تنها یک کانال تبلیغاتی نیستند، بلکه به یک زیست‌بوم (Ecosystem) کامل برای شکل‌گیری فرهنگ مصرف تبدیل شده‌اند. اثرات آن را می‌توان در چند لایه اصلی بررسی کرد:

1. تغییر بنیادین در مسیر خرید مصرف‌کننده (The Consumer Journey)

مسیر سنتی "دیدن تبلیغ → خرید در فروشگاه" به کلی منسوخ شده است. شبکه‌های اجتماعی یک مسیر غیرخطی و پیچیده ایجاد کرده‌اند:

• کشف (Discovery): مصرف‌کننده کالای جدید را نه از طریق تبلیغات مستقیم، بلکه در استوری اینستاگرام یک دوست، در یک ویدیوی TikTok ("Haul Video" یا "یافتن حجیم") یا در یک پست آموزشی در Reddit کشف می‌کند.

• بررسی (Consideration): به جای اعتماد به تبلیغات برند، کاربر به بررسی نظرات (Reviews) در صفحات دیگران، ویدیوهای "بررسی محصول" (Unboxing & Review) در YouTube و پرس‌و‌جو در گروه‌های تلگرامی می‌پردازد.

• خرید (Purchase): خرید به صورت مستقیم و بدون ترک پلتفرم از طریق "تجارت اجتماعی" (Social Commerce) و ویژگی‌هایی مانند "خرید از اینستاگرام" و "TikTok Shop" انجام می‌پذیرد.

• وفاداری و اشتراک‌گذاری (Loyalty & Sharing): پس از خرید، مصرف‌کننده تجربه خود را در شبکه‌های اجتماعی به اشتراک می‌گذارد و این چرخه را برای دیگران تکرار می‌کند.

این چرخه، شبکه‌های اجتماعی را به قلب تصمیم‌گیری مصرف‌کننده تبدیل کرده است.

به قلم : دکتر سیدوفا مشکوة

دیپلماسی اقتصادی ایران در آسیای میانه از جنبه‌های مختلفی قابل بررسی است. این منطقه به دلایل جغرافیایی، تاریخی و فرهنگی همواره برای ایران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بوده است. ایران با درک موقعیت استراتژیک خود، تلاش کرده تا از طریق دیپلماسی فعال اقتصادی، جایگاه خود را در منطقه تثبیت کند.رویکرد ایران در قبال آسیای میانه تحت تأثیر سیاست "نگاه به شرق" قرار دارد. این سیاست بر توسعه روابط با کشورهای شرقی به ویژه همسایگان شمال شرقی تأکید می‌ورزد. دیپلماسی اقتصادی ایران در این منطقه ترکیبی از منافع اقتصادی و امنیتی است.ایران با استفاده از مزیت همجواری با ترکمنستان، روابط اقتصادی خود را با این کشور توسعه داده است. همکاری‌های انرژی به ویژه در حوزه نفت و گاز محور اصلی این روابط بوده است. همچنین، ایران از طریق ترکمنستان بهجمهوری اسلامی ایران با قزاقستان نیز روابط اقتصادی گسترده‌ای دارد. این کشور به عنوان یکی از تولیدکنندگان عمده غلات در منطقه، شریک مهمی برای ایران محسوب می‌شود. علاوه بر این، همکاری در زمینه حمل و نقل و ترانزیت کالا از محورهای اصلی همکاری دو کشور است. بازارهای دیگر کشورهای آسیای میانه دسترسی پیدا می‌کند.

به قلم: دکتر سیدوفا مشکوة

بر اساس اطلاعات موجود، ایران به طور فعال در حال تلاش برای تعمیق حضور اقتصادی خود در بازارهای آسیایی، به ویژه در آسیای مرکزی، قفقاز و روسیه است که تمرکز استراتژیک آن بر توسعه زیرساخت‌های حمل و نقل و افزایش صادرات غیرنفتی می‌باشد.

هدف از تجارت دوجانبه با روسیه دستیابی به رقم ۷.۵ میلیارد دلار تا سال ۲۰۲۵ است. در بازه ۲۰۲۱-۲۰۲۲، صادرات ایران به ۷۴۵ میلیون دلار رسید که رشد ۳۰ درصدی را نشان می‌دهد. از سوی دیگر، کشورهای آسیای مرکزی مانند ازبکستان و ترکمنستان به عنوان مقاصد اصلی صادراتی ایران شناسایی شده‌اند که بهره‌برداری بهینه از این فرصت‌ها مستلزم توسعه هدفمند زیرساخت‌های حمل‌ونقل و لجستیک است. در منطقه قفقاز نیز جمهوری آذربایجان با ۶۵۰ میلیون دلار و ارمنستان با ۴۶۵ میلیون دلار در زمره مقاصد مهم صادراتی ایران در سال ۲۰۲۱-۲۰۲۲ بودند.

در سطح کلان‌تر، ایران با عضویت در مکانیسم‌های اقتصادی مانند سازمان همکاری شانگهای (SCO)، بریکس (BRICS) و اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU) در حال گسترش روابط است. توافقنامه تجارت آزاد با اتحادیه اوراسیا دسترسی تجاری بدون عوارض گمرکی با پنج کشور عضو این اتحادیه را برای ایران فراهم می‌کند.

به قلم : دکتر سیدوفا مشکوة

بررسی وضعیت قیمت بنزین و اثرات آن بر اقتصاد ایران، موضوعی چندبعدی است که جنبه‌های مالی، اجتماعی و معیشتی را دربر می‌گیرد. بر اساس آخرین گزارش‌ها، دولت در حال بررسی طرح‌های مختلف برای مدیریت این مسئله است.

وضعیت فعلی قیمت و سهمیه‌بندی بنزین

در حال حاضر، نظام سهمیه‌بندی بنزین بر اساس دو نرخ زیر عمل می‌کند و سخنگوی دولت تأکید کرده که این سهمیه‌ها در حجم و قیمت بدون تغییر باقی خواهند ماند:

• سهمیه اول (یارانه‌ای): ۶۰ لیتر در ماه با قیمت ۱,۵۰۰ تومان برای هر لیتر.

• سهمیه دوم (نیمه‌یارانه‌ای): ۱۰۰ لیتر در ماه با قیمت ۳,۰۰۰ تومان برای هر لیتر.

به قلم : دکتر سیدوفا مشکوة

۱. ایران در حال تجربه‌ی یکی از شدیدترین دوره‌های خشکسالی در پنجاه سال اخیر است، به طوری که میزان بارش‌ها در مقایسه با میانگین بلندمدت کاهشی چشمگیر داشته است. این وضعیت به یک بحران جدی آب و محیط‌زیست تبدیل شده است.

۲. ذخایر آبی کشور در وضعیت هشداردهنده‌ای قرار دارد. حجم آب دریاچه‌ها و سدهای بزرگ به شدت کاهش یافته و بسیاری از آبخوان‌های زیرزمینی (آب‌های زیرزمینی) به دلیل برداشت بی‌رویه در حال خشکیدن هستند.

۳. بخش کشاورزی، که بیش از ۹۰ درصد مصرف آب ایران را به خود اختصاص می‌دهد، بیشترین آسیب را از این بحران می‌بیند. این در حالی است که سهم این بخش در تولید ناخالص داخلی کشور تنها حدود ۱۰ درصد است.

۴. یکی از اصلی‌ترین دلایل تشدید این بحران، مدیریت نادرست و سیاست‌های ناپایدار در زمینه‌ی منابع آبی در دهه‌های گذشته است. ساخت سدهای بی‌رویه، انتقال آب بین حوضه‌ای و کشت محصولات پرآب‌بر از جمله این عوامل هستند.

نویسنده:دکتر سیدوفا مشکوة

بررسی شرایط استراتژیک ایران در خاورمیانه نشان می‌دهد که این کشور در یک دوره گذار حساس و پیچیده قرار دارد و با به کارگیری همزمان ابزارهای دیپلماتیک، امنیتی و اقتصادی در تلاش است تا هم از انزوای بین‌المللی بکاهد و هم جایگاه خود را به عنوان یک قدرت تأثیرگذار منطقه‌ی تثبیت کند. تحولات اخیر از افزایش تنش با اسرائیل تا بهبود روابط با همسایگان عربی و پیوستن به بلوک‌های شرقی، همگی اجزای یک پازل استراتژیک بزرگ‌تر هستند.

بستر امنیتی: بازدارندگی، تنش و آتش‌بس‌های شکننده

وضعیت امنیتی ایران در منطقه در سال‌های اخیر با چالش‌ها و فرصت‌های متعددی روبرو بوده است:

• رویارویی مستقیم با اسرائیل: بر اساس تحلیل‌ها، درگیری نظامی مستقیم بین ایران و اسرائیل در سال ۲۰۲۵ اگرچه با یک آتش‌بس موقت به پایان رسید، اما پیامدهای سنگینی برای ایران داشت. گزارش‌ها از "خسارات گسترده" به سامانه‌های پدافندی، پرتابگرهای موشکی و تأسیسات هسته‌ای ایران و همچنین کشته شدن صدها نفر از جمله فرماندهان ارشد نظامی حکایت دارد. با این حال، این درگیری همچنین توان بازدارندگی و ظرفیت دفاعی ایران را به نمایش گذاشت.

نویسنده:دکتر سیدوفا مشکوة

مقدمه: گامی استراتژیک در عرصه بین‌الملل

عضویت کامل جمهوری اسلامی ایران در سازمان همکاری شانگهای در تیرماه ۱۴۰۲، به یک روند طولانی‌مدت برای تبدیل شدن از عضو ناظر به عضو کامل پایان داد. این رویداد را می‌توان نقطه عطفی در دیپلماسی ایران و تحقق بخشی از استراتژی "نگاه به شرق" دانست. این سازمان که حدود ۴۰ درصد از جمعیت جهان و نزدیک به ۲۵ درصد از تولید ناخالص داخلی جهانی را در بر می‌گیرد، عرصه جدیدی از همکاری‌ها را پیش روی ایران می‌گشاید.

نویسنده:دکترسیدوفا مشکوة

بر اساس اطلاعات موجود، مقایسه آماری مستقیم سال اول دولت چهاردهم با دولت سیزدهم به دلیل تازگی استقرار دولت جدید هنوز به طور کامل ممکن نیست. با این حال، می‌توان مقایسه‌ای بین عملکرد کلی دولت سیزدهم و شرایط اولیه اقتصادی و شاخص‌های نخست در آغاز دولت چهاردهم انجام داد.جدول زیر خلاصه‌ای از شاخص‌های کلیدی اقتصادی هر دو دوره را بر اساس داده‌های موجود نشان می‌دهد:

نویسنده: دکتر سیدوفا مشکوة

بر اساس گزارش‌های مختلف، ارزیابی عملکرد اقتصادی دولت سیزدهم ترکیبی از دستاوردها در شاخص‌هایی مانند رشد اقتصادی و اشتغال، و چالش‌های حل‌نشده‌ای مانند تورم بالا و کسری بودجه است. در ادامه، خلاصه‌ای از این ارزیابی در قالب مهم‌ترین شاخص‌های کلان ارائه شده است.

📊 خلاصه عملکرد در شاخص‌های کلان

جدول زیر مهم‌ترین شاخص‌های اقتصاد کلان در دوره دولت سیزدهم را خلاصه می‌کند:

نویسنده :دکتر سیدوفا مشکوة

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، ارزیابی از عملکرد اقتصادی دولت چهاردهم در نخستین سال فعالیت خود، ترکیبی از تلاش برای اصلاحات و هوشمندسازی در کنار مواجهه با چالش‌های ساختاری و بی‌ثباتی‌های کلان است. این دولت در فضای پرچالش سیاسی و امنیتی آغاز به کار کرد و اقتصاد ایران همچنان با تورم بالا، رکود در بخش‌های مولد و رشد اقتصادی ضعیف دست و پنجه نرم می‌کند.

نویسنده : دکتر سید وفا مشکوة

وضعیت اقتصاد غذایی ایران در سال ۱۴۰۴ در میانه‌ای از تناقضات قرار دارد؛ از یک سو، کاهش موقتی قیمت در برخی استان‌ها و از سوی دیگر، ادامه رکود در بخش کشاورزی و افزایش نگران‌کننده تورم مواد غذایی که فشار زیادی بر معیشت خانوارها وارد کرده است.

در ادامه، تحلیل جامعی از ابعاد مختلف این موضوع ارائه می‌شود.

📊 وضعیت تورم و بازار مصرف

وضعیت تورم مواد غذایی، به‌ویژه برای خانوارها، بحرانی است. اگرچه گزارش‌های مقطعی از کاهش قیمت در چهار استان مانند اصفهان و آذربایجان غربی در اردیبهشت ۱۴۰۴ حکایت دارد ， اما این روند کلی را زیر سؤال نمی‌برد.

• تورم فزاینده: نرخ تورم سالانه خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها از ۳۲.۵ درصد در اسفند ۱۴۰۳ به ۳۸.۹ درصد در مهر ۱۴۰۴ رسیده است . این به معنای کاهش مستمر قدرت خرید مردم است.

• کاهش تقاضا: افزایش قیمت‌ها باعث حذف برخی اقلام از سبد مصرفی خانوارها شده است. به عنوان مثال، گزارش‌ها از کاهش ۳۰ درصدی مرجوعی محصولات لبنی در برخی مناطق تهران به دلیل عدم فروش حکایت دارد . این آمار نشان‌دهنده «افت تقاضای مؤثر» است، به این معنا که مردم به ناچار کمتر مصرف می‌کنند.

• فشار بر اقلام اساسی: در سال ۱۴۰۳، گروه‌های «سبزیجات و حبوبات» با تورم سالانه ۵۲.۱ درصد و «شیرینی‌جات» با ۳۳.۵ درصد بیشترین افزایش قیمت را تجربه کردند . این روند در سال ۱۴۰۴ نیز ادامه دارد و کالاهایی مانند نان، غلات و لبنیات بیشترین فشار را به اقشار کم‌درآمد وارد می‌کنند .

نویسنده: دکتر سیدوفا مشکوة

درگیری فعلی بین ایالات متحده و ونزوئلا نشان دهنده تشدید درگیری‌های طولانی‌مدت سیاسی و اقتصادی است که عمدتاً تحت تأثیر فشار راهبردی آمریکا و بحران شدید اقتصادی ونزوئلا قرار دارد. این وضعیت ابعاد سیاسی، اقتصادی و اجتماعی را در بر می‌گیرد.

🚨 تنش‌های سیاسی و نظامی

هسته اصلی درگیری در عرصه سیاسی است، جایی که آمریکا مشروعیت دولت نیکولاس مادورو را به رسمیت نمی‌شناسد.

• زمینه تاریخی: امکان مداخله نظامی به رهبری آمریکا در ونزوئلا از دوره اول ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ (۲۰۱۷-۲۰۲۱) مورد بحث بوده است. اگرچه مشاوران او در آن زمان او را از اقدام مستقیم منصرف و به سمت تحریم و فشار دیپلماتیک سوق دادند، ترامپ بارها تأکید کرد که «گزینه نظامی» از میز بحث خارج نیست.

• تشدید اخیر (۲۰۲۵): با بازگشت ترامپ به قدرت، تنش‌ها به شدت افزایش یافته است. آمریکا یک نیروی دریایی قابل توجه، شامل هفت ناو جنگی و یک زیردریایی اتمی، به دریای کارائیب اعزام کرده است. دلیل رسمی ارائه شده، مبارزه با کارتل‌های مواد مخدر عنوان شده است. در پاسخ، مادورو هزاران سرباز را در مرز با کلمبیا مستقر کرده و خواستار آموزش هفتگی شبه‌نظامیان مردمی شده است.

• جنگ تبلیغاتی: مادورو این درگیری را به روشنی چارچوب‌بندی کرده و از مردم آمریکا پرسیده است که آیا می‌خواهند «یک غزه دیگر در آمریکای جنوبی» ایجاد کنند و آمریکا را به امپریالیسم متهم کرده است. از سوی دیگر، آمریکا جایزه برای دستگیری مادورو را افزایش داده است.

تهیه کننده :دکتر سیدوفا مشکوة

بررسی اقتصاد چین در سال ۲۰۲۵ نشان میدهد این کشور در مسیری پیچیده و چالشبرانگیز گام برمیدارد. دولت با هدفگذاری رشد بلندپروازانه «حدود ۵ درصد» و در پیش گرفتن سیاستهای انبساطی، میکوشد در برابر بادهای مخالف شدیدی از رکود بخش مسکن، ضعف مصرف داخلی و تنشهای فزاینده تجاری بایستد. با نگاهی به سال ۲۰۲۶، چشمانداز رشد با توجه به چالشهای ساختاری عمیق، کندتر پیشبینی میشود.

📊 هدفگذاری و عملکرد کلان اقتصادی در سال ۲۰۲۵

دولت چین برای سال ۲۰۲۵ بر دستیابی به نرخ رشد اقتصادی «حدود ۵ درصد» تمرکز کرده است. این هدف در شرایطی تعیین شده که اقتصاد این کشور در سهماهه سوم سال ۲۰۲۵ با رشد ۴.۸ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل، کندترین نرخ رشد خود در یک سال گذشته را تجربه کرد. برای محقق شدن این هدف، پکن سیاستهای مالی و پولی گستردهای را به کار گرفته است.

• سیاستهای مالی انبساطی: دولت کسری بودجه خود را به ۴ درصد از تولید ناخالص داخلی افزایش داده که این میزان، بالاترین سطح از سال ۱۹۹۴ محسوب میشود. برنامه انتشار ۴.۴ تریلیون یوان اوراق قرضه ویژه و ۱.۳ تریلیون یوان اوراق قرضه فوق العاده بلندمدت، از دیگر اقدامات برای تأمین مالی محرکهای اقتصادی است.

• سیاست پولی accommodative: بانک مرکزی چین نرخهای بهره را در سطحی کمبیسابقه نگه داشته و نقدینگی ample در سیستم تزریق کرده است. با این وجود، ضعف اعتماد و تقاضا، اثرگذاری این سیاستها را محدود کرده است.

• تورم و اشتغال: هدف تورمی دولت برای سال ۲۰۲۵ بر عدد ۲ درصد قرار دارد که کمترین میزان در بیش از دو دهه گذشته است. با این حال، نرخ تورم واقعی در سطح بسیار پایینی قرار دارد و پیشبینی میشود میانگین تورم سال ۲۰۲۵ around صفر درصد باشد. در زمینه اشتغال، دولت قصد دارد ۱۲ میلیون شغل جدید شهری ایجاد کند.

تهیه کننده :دکتر سیدوفا مشکوة

۱- زمینه کلان اقتصادی ایران و موقعیت استراتژیک

اقتصاد ایران نمایی پیچیده اما با موقعیتی استراتژیک در چشم انداز منطقه ای ارائه می دهد. به عنوان یک اقتصاد ترکیبی با بخش دولتی بزرگ، این کشور پتانسیل قابل توجهی دارد که با منابع طبیعی فراوان، پایگاه صنعتی متنوع و موقعیت جغرافیایی استراتژیک در تقاطع خاورمیانه و آسیای مرکزی تقویت می شود. اگرچه این اقتصاد تحت تأثیر پیچیدگی های ژئوپلیتیکی و تحریم های اقتصادی شکل گرفته است، انتظار می رود رشد اقتصادی را شاهد باشد، به طوری که صندوق بین المللی پول (IMF) نرخ رشد تولید ناخالص داخلی ۳.۱ درصدی را برای سال ۲۰۲۵ پیش بینی کرده و بانک جهانی پیش بینی محتاطانه تری در محدوده ۲ تا ۲.۸ درصد ارائه داده است. این رشد عمدتاً به بهبود بخش های غیرنفتی و مصرف داخلی قوی نسبت داده می شود.

اقتصاد ایران در حال گذار تحول حیاتی است و بر کاهش وابستگی تاریخی به هیدروکربن ها متمرکز شده است. در حالی که نفت و گاز همچنان محوری هستند و بخش عمده ای از درآمد دولت را تشکیل می دهند، تلاش های مستمر برای تنوع بخشی در تولید، کشاورزی و فناوری مشهود است. بخش تولید به تنهایی پیش بینی می شود که در سال ۲۰۲۵ خروجی بالغ بر ۱۵۲.۰۷ میلیارد دلار آمریکا ایجاد کند که مقیاس قابل توجه پایگاه صنعتی آن را نشان می دهد. با این حال، چالش هایی مانند تورم بالا - که در ماه می ۲۰۲۵ معادل ۳۸.۷ درصد گزارش شده است - و محدودیت های مالی ناشی از تحریم ها همچنان موانع مهمی برای ثبات و رشد ایجاد می کنند. درک این زمینه کلان اقتصادی برای تحلیل بخش های خاصی که ایران در آنها دارای مزیت های رقابتی است، ضروری می باشد.

تهیه کننده :دکتر سیدوفا مشکوة

چکیده

ری دالیو، از بزرگترین سرمایه‌گذاران جهان، با استناد به الگوهای تاریخی چرخه‌های بدهی، هشدار می‌دهد که ایالات متحده آمریکا در مسیر وقوع یک «حمله قلبی مالی» در طی سه تا پنج سال آینده قرار دارد. این تحلیل بر اساس کسری بودجه عظیم، حجم بدهی کم سابقه و بن‌بست سیاسی در مدیریت این بحران ارائه شده است. این مقاله به واکاوی نظریه دالیو، بررسی ریشه‌های بحران و پیامدهای احتمالی آن برای اقتصاد جهانی می‌پردازد.

اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی در ایران: تحلیلی بر چالش‌ها و راهکارهای پیش رو

تهیه کننده :دکتر سیدوفا مشکوة

مقدمه

کشاورزی به عنوان یکی از ستون‌های اقتصاد غیرنفتی ایران، نقشی تعیین‌کننده در تأمین امنیت غذایی، اشتغال‌زایی و توسعه ملی ایفا می‌کند. این بخش نه تنها به طور مستقیم در تولید ناخالص داخلی (GDP) سهم دارد، بلکه از طریق پیوندهای گسترده با صنایع تبدیلی و خدمات، گردش مالی عظیمی در اقتصاد ملی ایجاد می‌کند. از سوی دیگر، توسعه روستایی به عنوان فرآیند بهبود شرایط زندگی و اقتصادی ساکنان مناطق روستایی تعریف شده است. در بستر ایران، این دو مفهوم به شدت در هم تنیده هستند؛ به طوری که توسعه کشاورزی اغلب به عنوان محرک اصلی توسعه روستایی در نظر گرفته می‌شود. این مقاله تحلیلی، با بهره‌گیری از داده‌های معتبر، به بررسی جایگاه اقتصاد کشاورزی در توسعه روستایی ایران، چالش‌های پیش رو و راهکارهای ممکن برای حرکت به سمت الگویی پایدار می‌پردازد.